16/6/15

CAMPUCHIA: Biển Hồ Tonlé Sap

Kể chuyện về Biển Hồ:

Biển Hồ Campuchia hay còn được gọi là Biển Hồ Tonlé Sap là hồ nước ngọt lớn nhất Đông Nam Á và đồng thời cũng là khu dự trữ sinh quyển thế giới. Hồ rộng nhìn không thấy bờ bên kia đến mức nhìn như biển, nên người ta gọi là biển hồ. Thực ra cũng đúng vì diện tích bề mặt của hồ lên tới 16.000 km2 vào mùa mưa. Thật khủng khiếp! Lúc tôi đến là mùa khô ở Campuchia, diện tích bề mặt của hồ đã cạn khá nhiều, chỉ còn 2.700 km2 mà còn nhìn mênh mông. Mùa mưa gấp 6 lần như thế ...



Tại sao Biển Hồ được xem là khu dự trữ sinh quyển thế giới?
Đó là vì khả năng điều tiết lưu lượng nước với hệ thống thủy văn đổi dòng 2 lần mỗi năm: mùa mưa từ tháng 6 đến tháng 10, thay vì nước đổ từ hồ ra sông Mê Kông thì sông Tonlé Sap lại chảy ngược dòng, tiếp thêm nước vào hồ khiến cho mực nước hồ dâng cao. Nước hồ đầy phù sa, lúc này nước sẽ ngập hết đồng ruộng và cây rừng, là nơi sinh sản lý tưởng của nhiều loại tôm cá nước ngọt. Chính vì vậy mà hệ sinh thái của hồ vô cùng đa dạng và phong phú, ngoài ra lượng phù sa đáng kể luôn bồi bổ lòng hồ khiến cho sản lượng của hồ vào loại đáng kể trên thế giới.
Đây là đoạn rừng cây mình đã đi qua, mùa này khô hạn nên còn trơ nền đất chứ đến mùa mưa là nước ngập cây khá nhiều.


Mùa khô thì ngược lại, từ tháng 11 đến tháng 5, nước sông Mê Kông khô hạn, lúc này nước trữ suốt mùa mưa từ Biền Hồ sẽ theo dòng sông Tonlé Sap đổ 1 lượng lớn bù đắp thiếu hụt cho sông Mê Kông, nuôi sống cư dân của 3 nước: VN, Lào, Campuchia.
Cũng nhờ khả năng điều tiết này mà sông Mê Kông đỡ lũ lụt vào mùa mưa, và vẫn đủ dùng vào mùa khô.
Có cái ảnh chụp từ vệ tinh, cùng xem dung nhan của Biển Hồ nhe  ^^



Trên con đường tiến về Biển Hồ, đường đi khá xóc và mù mịt bụi, khung cảnh làng quê nghèo lướt qua trước mắt với những ngôi nhà sàn, những cánh đồng lúa và thốt nốt hai bên đường









Bến thuyền nơi con sông nhỏ dẫn vào hồ Tonlé Sap



Nhìn ngược từ bến sông lên khu nhà mua vé tham quan

Vé tham quan Biển Hồ khá đắt, những 20$/ người. Mua vé ở khu nhà phía trên xong đi xuống bến thuyền rồi ngồi thuyền nào cũng được. Một nhóm được đi 1 thuyền. Chúng tôi chỉ có 2 người mà vẫn bao trọn 1 cái thuyền.
Hoặc có thể chọn cách thứ 2 rẻ hơn nhưng hơi nguy hiểm: đi xuống xa bến thuyền 1 chút có mấy cái xuồng máy của ngư dân, có thể thuê người ta chở ra Biển Hồ với giá chỉ bằng 1 nửa hoặc 1/3 up to your deal.
Như này:



Hai đứa tí tởn trên con thuyền


Anh bạn guide láu cá với cái nhìn xa xăm



Thuyền tấp nập trên sông như 1 trận thủy chiến




Đã vào đến Biển Hồ




Cuộc sống trên Biển Hồ là tập hợp các cụm nhà nổi, bao gồm nhà dân, trường học, chợ, cửa hàng tạp hóa, thậm chí còn có một số ngôi nhà của tình nguyện quốc tế ...



Ngôi chợ


Ngôi trường








Bên trong ngôi trường tiểu học Việt Nam



Do đa phần người sống trên Biển Hồ là người Việt nên trẻ con ở đây toàn người Việt. Bọn trẻ vừa hoc tiếng Việt vừa học tiếng Cam, trình độ đến lớp 5 thì không được tiếp tục học nữa mà phải vào đất liền mới có trường. Tuy nhiên, do người dân sống ở đây là vì không có hộ khẩu, không có quốc tịch nên việc vào đất liền học xem như là không thể. Cái nghèo hoàn cái nghèo. Vòng lẩn quẩn như trong 1 cái ao tù mà dù có khuấy lên cách mấy cũng chỉ là những giọt nước đó mãi ở trong ao mà thôi.
Đến thăm Biển Hồ, thấy lòng cay cay ...

Mèo Háp,
14/07/2015

14/5/15

CAMPUCHIA: chuyến xuất ngoại lần hai

Tháng 4, tôi đi Campuchia.
Buổi sáng hôm ấy trời trong, mây sáng, khung cảnh yên bình của 1 ngày Lễ ít tiếng còi xe và thưa thớt người qua lại, còn tôi thì chạy thục mạng! Chạy cho kịp chuyến xe, chạy cho kịp cả giấc mơ tôi!
Chuyến xe lao vun vút trên những con đường từ đông đến vắng, tiến gần đến biên giới. Tôi thấy mừng vì mình đã book xe Kumho, sau khi so sánh với tất cả các xe chạy cùng tuyến trên đường đi. Xe sạch, khá êm, và làm thủ tục khá là nhanh gọn.
Xe đến cửa khẩu Mộc Bài. Nơi này không còn đông đúc như năm 2011 tôi đã có dịp đến đây. Và cửa khẩu thì đông khủng khiếp. Hàng đoàn người lố nhố trong cái nóng nực, mùi mồ hôi xông lên giữa tiếng gọi tên chồng chéo của các anh nhà xe đang làm thủ tục xuất cảnh cho khách. Mùi đông, mùi người, mùi mệt mỏi do say xe, tất cả chỉ làm cho tôi muốn bỏ cuộc. Câu hỏi: "Quay lại hay tiếp tục?" cứ giằng xé tâm tư tôi. Giữa lúc ấy lại nhận được tin nhắn của bạn zai vỗ về: "nếu thấy không ổn thì về cũng được!". Hừ, lẽ nào lại thế?! Ý nghĩ đi Cam vun vén suốt 2 năm cuối cùng chỉ qua 2 tiếng đồng hồ vật vã trên xe đã bẹp dúm thảm hại vậy sao? Không được, phải cố thôi!
Xuất cảnh đường bộ hoàn toàn khác với xuất cảnh hàng không. Còn nhớ năm ngoái khi qua Thái Lan, tôi đã cảm thấy ngỡ ngàng biết bao với quy trình xuất nhập cảnh đầy tính trật tự và nghiêm túc, khiến đứa lần đầu đi nước ngoài là tôi đây cảm thấy hơi bị hồi hộp. Còn bây giờ trước mắt tôi như 1 cái bến xe biên giới!
Tuy cửa khẩu Mộc Bài nhốn nháo là thế nhưng khi qua Bavet thì lại hoàn toàn khác. Vắng, kiểm tra an ninh kỹ hơn. Mà hình như khi nhập cảnh mới quan trọng hay sao ấy nhỉ, vì lượt về lại đến Bavet kiểm tra qua quýt, còn Mộc Bài thì soi mặt từng đứa. Cũng giống như đợt qua Thái, lúc nhập cảnh làm cũng ghê lắm.
Cộp được 2 cái dấu xong, xe lại bon bon trên đường đến trạm nghỉ Sokha cách đó khoảng 2km. Đoạn đường này có vô vàn các Casino, là nơi mà mấy ông xe ôm ở cửa khẩu hay dụ dỗ làm thẻ qua 1 ngày oánh bài rồi về. Trái với tưởng tượng của tôi, các Casino này không lớn và hoành tráng như tôi tưởng. Đó cũng là mốc đầu tiên đánh dấu cho việc tôi phải hạ bớt sự kỳ vọng vào Campuchia của mình.
Tôi có bữa cơm đầu tiên trên đất Cam, với cơm trắng và thịt kho cùng ly trà đá. Món ăn hơi ngọt, tuy nhiên khá giống VN và dễ ăn.
Đoạn đường tiến đến thủ đô Phnompenh là 1 sự hành xác. Suốt gần 4.5 tiếng, xe xóc điên đảo do đường xấu, ổ gà, và bụi mù mịt. Tôi lơ mơ trong giấc ngủ cụt, ngắn của mình, và luôn thấy bên đường thấp thoáng bóng cây thốt nốt chơ vơ giữa đồng vắng, giữa những căn nhà ọp ẹp buồn hiu hắt.
Cảnh vật dọc đường đi của Cam không có nhiều thứ để xem, đập vào mắt nhiều nhất có lẽ là cái bảng Cambodia People's Party - Đảng đang cầm quyền tại Campuchia.

------------------------------------------------------------------------

Phnompenh là 1 tổ hợp rối rắm, lộn xộn trong kiến trúc tòa nhà. Nhưng có thể dễ dàng nhận thấy sự phát triển của Campuchia, có lẽ chỉ trong gần chục năm trở lại đây. Đây đó đầy công trường xây dựng, đường xá đang thi công bụi mù khắp nơi, và các căn nhà theo phong cách mới chen lẫn bên cạnh những mái nhà gỗ nghèo nàn.
Nắng, nóng, bụi. Ấn tượng Phnompenh nói riêng và Campuchia nói chung phà vào mặt tôi như thế.
Chúng tôi bắt 1 chiếc tuk tuk để đi Cánh đồng chết - The Killing Field khi vừa đến Phnompenh. Đường đi xóc thôi rồi, và bụi mù mịt. Chỉ cần đi ra ngoại thành tí xíu là thấy người dân Cam nghèo như thế nào. Những khuôn mặt đen đúa vì nắng gió, và luôn có 1 vẻ gì đó e ngại đầy tự ti. Nó làm tôi thấy buồn, và thấy tội!
Cánh đồng chết giờ là nơi tưởng niệm. Những hố chôn tập thể sâu mấy mét đất ngày xưa giờ đây đã bồi lấp và xanh cỏ. Không gian mướt mát 1 màu xanh khiến ta cảm thấy bình yên, nếu không có các bảng chỉ dẫn ghi rõ sự tích thì dễ tưởng nơi đây như 1 khu công viên. Nhưng ẩn sau vẻ hiền hòa hiện tại là sự man rợ khủng khiếp của quá khứ. Hàng ngàn người đã bị giết bằng nhiều cách dã man nhất.
Đi 1 vòng trong Cánh đồng chết trong buổi chiều tĩnh lặng với cái phone thuyết minh đeo tai thấy rờn rợn nổi cả da gà, đỉnh điểm là vào thăm đài tưởng niệm trưng bày toàn sọ người khai quật được thì thật, chỉ đến 1 lần cho biết rồi thôi chứ mình cũng thuộc dạng sợ ma!  ^^


Anh tuk tuk đầu tiên trên đất Cam, rất có trách nhiệm  :D






Đài tưởng niệm các nạn nhân xấu số. Nơi đây lưu giữ khoảng 8.000 hộp sọ của những người bị giết hại dưới chế độ diệt chủng Pol Pot.

Các vòng tay cầu nguyện mà du khách thập phương thành kính treo vào để mong cho các linh hồn xấu số mau siêu thoát ...



---------------------------------------------------------------

Bỏ qua cái buồn trong quá khứ, chúng tôi quay trở vào trung tâm Phnompenh. Lại vượt qua quãng đường bụi mù với cảnh sinh hoạt của người dân ven đường gợi nhắc đến một VN xưa cũ, cuối cùng chúng tôi cũng đến được nhà xe Giant Ibis, nằm kế bên Night Market ngay khu bờ sông Sisowath Quay.
Night Market là 1 khu đất khá rộng với 4 dãy gian hàng, bán đủ thứ đồ nhưng nhiều nhất là quần áo hàng chợ, vải dỏm, mẫu mã phình phường nếu không muốn nói là hơi xấu. Mà không chỉ quần áo xấu, tất cả các món đồ bán tai đây đều xấu. Vòng qua vòng lại mãi mà thấy ko có gì để mua.
Chính giữa khu đất được bố trí 1 sân khấu ngoài trời phục vụ văn nghệ cho du khách tham quan mua sắm. Ngoài ra còn có khu ẩm thực ở phía cuối chợ bày bán đa phần là các món xiên que ăn nhanh, với mấy tấm bạt nhựa được trải ra nền cho thực khách ngồi. Dù đang đói meo nhưng quả thực đồ ăn ở khu chợ này không hấp dẫn được chúng tôi. Phần vì thực đơn quá nghèo nàn, phần vì trông hơi mất vệ sinh khiến chúng tôi cảm thấy mất ngon.
Ôm cái bụng hơi đói, chúng tôi vượt qua bên kia đường đi dạo khu bờ sông. Con sông Tonle Sap êm đềm chảy trong buổi chiều đã nhạt nắng mà vẫn còn nóng hầm hập ...


Tàu du lịch trên sông, cứ 1 pax là 5usd cho 1 vòng du ngoạn


Bến tàu ở ngay bờ sông 


Nhìn về bên hông Night Market 


Dân địa phương hóng gió chiều



Một tiết mục múa của các bé thiếu nhi ở Night Market


Đi đã mỏi gối, chúng tôi tìm 1 quán ăn nhiều khách Tây để đảm bảo độ vệ sinh. Món lẩu cá diêu hồng làm ấm lòng khách phương xa nhưng không thỏa mãn vị giác cho lắm. Tuy nhiên bia Angkor lại khá là ngon, mặc dù hơi nhẹ nhưng rất phù hợp với ladies. Rời quán ăn, chúng tôi chọn 1 bàn trong quán cafe nơi góc phố nhìn ra bờ sông. Buổi đêm ở Cam vẫn nóng, có lẽ do chúng tôi đến vào mùa nắng nhất trong năm. Tôi ngồi đó, ngắm đời trôi, thấy mình bị tụt không phanh trong cái ống cảm hứng dành cho mảnh đất Cam này. Có lẽ vì tôi đã kỳ vọng quá nhiều vào vẻ đẹp của Cam, và khi đối diện với cái thực tế là Cam không khác VN là mấy, thậm chí là trông còn tệ hơn thì cái hào hứng ban đầu nó trôi vèo đi đâu mất. Thế mới biết rằng con người ta chỉ nhìn lên chứ ít khi nhìn xuống, sống khổ lên sướng không sao chứ sống sướng xuống khổ bỗng cảm thấy mình bất hạnh nhất quả đất! Nhưng phải nhìn nhận 1 cách công bằng là ngoài chuyện tâm trạng bị ảnh hưởng bởi vẻ đẹp có hạn của Cam, tôi còn bị chứng say xe hành hạ. Thế nên bản thân đã đủ mỏi mệt để háo hức khám phá những nét mới ẩn giấu đâu đó. Vậy là tôi ngồi đó, buồn ngủ mà không dám ngủ, chỉ biết dán mắt vào máy tính chat chit với mấy đứa bạn ở VN, rên rỉ với chúng nó nỗi chán nản đang bủa vây, và đợi chờ đến giờ lên xe đi Siem Riep ...

-------------------------------------------------------------

Ngày thứ 2 ...

Cảm giác lành lạnh ùa thốc vào mặt khi chúng tôi đang hào hứng ngồi trên xe tuk tuk chạy nhanh về khách sạn ở khu Night Market và Pub Street.
Đêm qua do chủ quan và lạc đường, chúng tôi lại phải vắt giò lên cổ chạy cho kịp chuyến xe đêm. Xe Giant Ibis là 1 trong những xe mắc nhất trên tuyến Phnompenh - Siem Riep, tốn 15usd trong khi các hãng xe khác giá vé từ 5 - 12 usd. Nhưng rất may, tiền nào của đó, dù đường còn xóc hơn gấp chục lần so với đoạn đường Saigon-Phnompenh, và dài hơn (đi 7 tiếng xe đêm và 8 tiếng xe ngày), nhưng tôi vẫn ngủ ngon lành. Giờ đây, chúng tôi đã bon bon trên đường phố Siem Riep khi người dân vẫn còn đang ngái ngủ. Không khí buổi ban sớm thật tuyệt vời. Hơi lạnh vẫn chưa tan hết. Gió thổi phần phật trên con đường vắng bóng người ...

Đường về khu Night Market & Pub Street vào buổi sớm ...

Bên phải là Night Market, bên trái là vô Pub Street ...


Khách sạn Malita Angkor Hotel rất chu đáo khi bố trí xe pick-up one way cho chúng tôi. Đó là 1 khách sạn nhỏ nhưng sạch sẽ, biết cách tạo cảnh quan xanh mát và thư giãn, có ban công sau rất thông thoáng tiện cho việc uống trà đọc sách, trong phòng bài trí khá đẹp. Tuy nhiên nó lại có cái bất tiện là khá xa khu vui chơi, đi bộ từ trong khách sạn ra ngoài đường lớn phải mất 15 phút, chưa kể đạp xe ra thì đau cả mông  :(( . Đường ban đêm lại khá tối và vắng, chẳng thích hợp cho các cô gái chân yếu tay mềm. Tuy nhiên với cái ban công và khung cảnh relax như vậy thì chúng tôi vẫn cảm thấy rất enjoy, cảm giác như là nhà!

Đây là cái ban công thần thánh 


Mèo Háp,
16/06/2015

7/5/14

Những website hữu ích cho người đi du lịch

Lưu cái này để tham khảo khi cần:


Bạn cần một vài ý tưởng và kinh nghiệm cho chuyến đi sắp tới, hãy truy cập các trang web dưới đây để tham khảo.

Trip Advisor - http://www.tripadvisor.com  
Đây thực sự là một cẩm nang đầy đủ nhất cho những người muốn đi du lịch. Trang web du lịch nổi tiếng này có thể đem lại cho bạn mọi thứ phục vụ một chuyến đi hoàn hảo. Điều thú vị nhất của website là thông tin được cập nhật từ chính những người đã có thực tế. Họ up ảnh, chia sẻ kinh nghiệm, chấm điểm cho các nhà hàng, khách sạn, điểm du lịch... Dựa vào những kinh nghiệm này, bạn sẽ dễ dàng thiết kế hành trình cho mình. 
Trip1-2042-1399374570.jpg
Tripadvisor 
Một trong những phần hot của website này còn là "Những cái nhất" được tổng kết thường xuyên, dựa trên phản hồi của khách du lịch. Danh sách này đặc biệt hữu ích với các thông tin về khách sạn, gợi ý cho du khách những khách sạn yêu thích nhất như "Nơi lãng mạn nhất", "Nơi tốt nhất cho cả gia đình"...; Địa điểm tham quan phải đến; Món ngon phải ăn... Tripadvisor còn có ứng dụng thú vị như đánh dấu các điểm đến của bạn trên bản đồ thế giới và chia sẻ với bạn bè... 
Agoda và Booking - http://www.agoda.com  http://www.booking.com/ 
Nếu bạn không đi theo tour thì việc tự đặt phòng khách sạn, nhà nghỉ... trước là điều bắt buộc. Trong số vô vàn trang web đặt phòng khắp thế giới thì Agoda và Booking được nhiều người sử dụng nhất vì số lượng phòng lớn, độ tin tưởng cao và thanh toán thuận lợi. Bạn sẽ đặt được phòng ở hầu hết các nơi trên thế giới với nhiều loại phòng và mức giá khác nhau. Agoda yêu cầu bạn thanh toán ngay hoặc trả chậm, nhưng phải trước ngày sử dụng phòng. Còn Booking cho phép bạn trả tiền phòng khi tới nơi. 
Một trong những kinh nghiệm khi đặt phòng qua các website này là sự thay đổi linh hoạt trong số lượng phòng. Chẳng hạn vào ngày bạn định đặt không có phòng như ý muốn, bạn có thể đợi, quay lại vào ngày hôm sau hoặc bất kỳ thời điểm nào trong ngày. Thậm chí, gần sát ngày khởi hành, bạn lại đặt được phòng giá rẻ hơn trước đó. Cần cân nhắc kỹ khi đặt phòng vì việc hoàn tiền khá lằng nhằng và bạn phải chờ đợi hơi lâu.  
I-escape - http://www.i-escape.com/
Trang web cung cấp thông tin khách sạn với những kinh nghiệm và các mẹo khi đi du lịch. Đây là một trong những trang web về khách sạn được yêu thích với những phản hồi chi tiết và trung thực việc lựa chọn cẩn thận những nơi lưu trú trên thế giới. Để tìm hiểu, click vào “Chưa có ý tưởng đi đâu?”, bạn sẽ nhận được một “danh sách mới nhất” và bạn chọn tiêu đề như “du lịch tiết kiệm”, “du lịch giá rẻ”, và “du lịch thành phố cho gia đình”
Lonely Planet - http://www.lonelyplanet.com/
Lonely Planet là cái tên quá quen thuộc với những người thuộc "chủ nghĩa xê dịch" với những cuốn sách chia sẻ kinh nghiệm du lịch rất chi tiết và hữu ích. Tương tự, website này cũng là một địa chỉ thú vị cho bạn trước khi du lịch. Như nhiều website khác, Lonely Planet cũng có phần "The Best" được tổng kết thường xuyên như 10 quốc gia, thành phố và các điểm đến đáng giá nhất. Ở đây còn có những danh sách "tốt nhất" khác nhắm vào các đối tượng khách du lịch khách nhau như điểm đến tốt nhất để hưởng tuần trăng mật; điểm đến tốt nhất cho du lịch mạo hiểm; hay tốt nhất cho du lịch gia đình... Bạn có thể truy cập những đường link từ các danh sách trên vào nội dung trực tuyến về các địa danh mà Lonely Planet gợi mở ý tưởng.
National Geographic Travel - http://travel.nationalgeographic.com/travel
NG-4997-1399374570.jpg
Trang web du lịch toàn cầu này rất hữu ích với nhiều ý tưởng khác nhau. Một số ý tưởng đưa ra trong danh sách những chuyến đi tốt nhất năm 2014 một trong những thành phố lớn nhất Iraq, thủ đô của người Kurdistan miền bắc Iraq – những nơi này có thể không phải là nơi bạn lựa chọn đầu tiên. Hãy xem danh sách mười gợi ý chủ đạo hơn: ví dụ gợi ý về các thành phố bờ biển, tham quan hầm rượu, du lịch bằng tàu hỏa độc đáo… Trang web này đầu tiên được dựng nên để phục vụ khách du lịch trong nước Mỹ nhưng sau này nó đã vượt ra ngoài biên giới và trở nên phổ biến trên thế giới. Trên National Geographic còn có rất nhiều hình ảnh đẹp. 
Audley Travel - http://www.audleytravel.com/
Audley Travel là một trang web có uy tín trong giới các công ty lữ hành hàng đầu Vương quốc Anh. Nó cung cấp cho khách du lịch một kho dữ liệu khổng lồ đã được lựa chọn kỹ trên toàn thế giới, rất dễ hiểu với nhiều màu sắc với công cụ sáng tạo. Bạn có thể chọn loại hình du lịch với thuật ngữ chung (ví dụ như lịch sử và văn hóa, phiêu lưu, thực phẩm và đồ uống), sau đó nhập những thông tin cụ thể hơn như các viện bảo tàng, thủ công mỹ nghệ, các điểm du lịch tâm linh…. Cuối cùng, bạn chọn ngày tháng cụ thể để đi du lịch và trang web sẽ gợi ý cho bạn một danh sách các điểm đến phù hợp.
Black Tomato - http://www.blacktomato.com/
Trên trang web từng đoạt giải thưởng công ty lữ hành chuyên thiết kế tour, một công cụ tương tác sẽ đặt câu hỏi “Bạn muốn đi khi nào?” và “Bạn có nhu cầu gì?” Bạn chọn một thời điểm bất kỳ và ấn vào lựa chọn như “ẩn dật”, “vui nhộn” hoặc “tự do” và trang web sẽ gợi mở ý tưởng cho bạn. Nếu bạn muốn biến mất khỏi cuộc sống đời thường vào tháng 3, bạn có thể đi nghỉ ở sa mạc Jordan ở vùng Trung Đông. Click chuột bạn có thể xem tóm tắt những lý do tại sao bạn nên đi nghỉ ở đây và chi tiết hơn nữa những lợi ích do chuyến đi mang lại, kèm theo những bức ảnh đẹp.
Ngoài ra, còn một số trang web khác rất hữu ích cho bạn với nhiều thông tin về các điểm đến gồmhttp://www.travelandleisure.com/; http://www.travelfish.org; http://www.touropia.com/ hay mục Du lịch của các tờ báo lớn trên thế giới gồm CNNGo.com (của CNN); http://www.nytimes.com/pages/travel/ (của New York Times); http://www.huffingtonpost.com/travel/ (của Huffington Post)...

Nguồn: Báo Ngôi Sao